Ngày 04/ 9/2026, tại Hội trường tầng 1, Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương số 17 Yết Kiêu, phường Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội đã tổ chức Hội thảo “Tình hình kinh tế - xã hội thế giới và trong nước tác động đến phát triển công nghiệp, năng lượng và thương mại Việt Nam tháng 8 năm 2026”.
Hội thảo do TS. Hoàng Trường - Phòng Khoa học và Đào tạo chủ trì, với sự tham dự của các chuyên gia, nhà khoa học, đại diện báo Công Thương cùng các đại biểu quan tâm.
Tại Hội thảo, đại diện phòng Dự báo thị trường đã trình bày báo cáo tổng hợp về tình hình kinh tế - xã hội thế giới và trong nước tháng 8/2026 chủ yếu tập trung phân tích những diễn biến nổi bật và tác động đến các lĩnh vực công nghiệp, năng lượng và thương mại của Việt Nam.
Theo báo cáo, kinh tế thế giới có khả năng chống chịu trước các cú sốc, song triển vọng tăng trưởng vẫn còn nhiều yếu tố bất định. Xung đột tại Trung Đông tiếp tục gây sức ép đối với thị trường năng lượng và thương mại quốc tế, đặc biệt thông qua hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz. IMF dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2026 khoảng 3%, trong khi Ngân hàng Thế giới đưa ra mức dự báo thận trọng hơn, khoảng 2,5%. Giá năng lượng, lạm phát và những biến động địa chính trị tiếp tục được xác định là các yếu tố rủi ro lớn đối với tăng trưởng và thương mại toàn cầu.
Đối với Việt Nam, Báo cáo ghi nhận những tín hiệu tích cực từ hoạt động sản xuất và thương mại. Chỉ số sản xuất công nghiệp 7 tháng đầu năm 2026 tăng 11,4% so với cùng kỳ năm trước, trong đó ngành chế biến, chế tạo tăng 12,0%; sản xuất và phân phối điện tăng 9,9%; cung cấp nước, quản lý và xử lý rác thải, nước thải tăng 10,0%. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa 7 tháng đầu năm đạt 659,58 tỷ USD, tăng 28,1% so với cùng kỳ; xuất khẩu đạt 319,53 tỷ USD và nhập khẩu đạt 340,05 tỷ USD. Những kết quả này cho thấy hoạt động sản xuất và thương mại đang duy trì đà tăng trưởng tích cực, song cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục nâng cao năng lực nội địa hóa, kiểm soát chi phí đầu vào và chủ động ứng phó với các biến động bên ngoài.
Báo cáo đồng thời phân tích những tác động đáng chú ý từ các thị trường và khu vực đối tác lớn. Sau 6 năm thực thi, EVFTA tiếp tục tạo ra những lợi ích thương mại đáng ghi nhận, nhưng mức độ tận dụng giữa các doanh nghiệp còn chưa đồng đều. Nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn gặp khó khăn trong đáp ứng quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn kỹ thuật, yêu cầu về lao động, môi trường và phát triển bền vững. Trong khu vực ASEAN, xu hướng tăng cường liên kết chuỗi cung ứng công nghệ cao, chuyển đổi số và bảo đảm an ninh năng lượng - lương thực vừa mở ra cơ hội mới cho Việt Nam, vừa tạo sức ép nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.
Bên cạnh việc cập nhật tình hình, Báo cáo cũng đưa ra một số định hướng, giải pháp và kiến nghị đối với Nhà nước và doanh nghiệp, trong đó nhấn mạnh yêu cầu theo dõi sát thay đổi chính sách thương mại quốc tế, tăng cường phối hợp giữa các Bộ, ngành. Minh bạch hóa chuỗi cung ứng, số hóa hồ sơ, chứng từ xuất xứ và tăng cường truy xuất nguồn gốc. Báo cáo cũng đề cập việc hoàn thiện cơ sở dữ liệu, thúc đẩy chia sẻ dữ liệu, hỗ trợ doanh nghiệp thực thi các FTA, phát triển công nghiệp hỗ trợ, tăng tỷ lệ nội địa hóa và đa dạng hóa thị trường xuất khẩu.
Trong phần thảo luận, các chuyên gia, nhà khoa học đánh giá báo cáo được thực hiện công phu, có sự tổng hợp và phân tích tương đối toàn diện về tình hình kinh tế - xã hội thế giới và trong nước, cung cấp nhiều thông tin có giá trị, góp phần nhận diện các cơ hội, thách thức và những vấn đề cần tiếp tục theo dõi trong bối cảnh kinh tế, thương mại quốc tế có nhiều biến động.
Tuy nhiên, các nhà khoa học cũng đề nghị nhóm nghiên cứu tập trung rà soát lại danh mục hàng hóa, thủ tục liên quan và các thông tư đã hết hiệu lực, đồng thời làm rõ những thay đổi trong hệ thống văn bản pháp luật hiện hành, trong đó có việc áp dụng Nghị định số 292/2026/NĐ-CP về quản lý ngoại thương. Các đại biểu cũng cho rằng cần tăng cường kết nối dữ liệu và truy xuất nguồn gốc, đồng thời xây dựng cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa Bộ Công Thương với cơ quan Hải quan và các cơ quan chuyên ngành để nâng cao hiệu quả quản lý. Hội đồng cũng đề nghị nội dung báo cáo cần bám sát hơn các điểm mới và những thay đổi trong chính sách quốc tế, qua đó tăng tính cập nhật và khả năng phục vụ công tác tham mưu.
Kết thúc hội thảo, các ý kiến thống nhất cho rằng báo cáo phân tích tình hình kinh tế - xã hội thế giới và trong nước tháng 8/2026 có ý nghĩa quan trọng đối với việc chủ động ứng phó với biến động, nâng cao hiệu quả phát triển công nghiệp, năng lượng và thương mại Việt Nam. Kết quả trao đổi tại hội thảo là cơ sở để tiếp tục hoàn thiện báo cáo, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng nghiên cứu, dự báo và vai trò tham mưu, hoạch định chính sách của Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương trong thời gian tới./.
Nguyễn Thị Quỳnh Trang
Phòng Thông tin và Truyền thông - VIOIT
Một số hình ảnh tại hội thảo:
